Renault 5: historia modelu od 1972 roku do Supercinq i R5 E-Tech

Renault 5 przez 14 lat był najlepiej sprzedającym się samochodem we Francji, a jego nazwa wróciła w 2024 roku na elektrycznym hatchbacku. Dla kupującego klasyka „R5” oznacza jednak kilka bardzo różnych aut — od prostego miejskiego samochodu po centralnosilnikowe Turbo 2. Ten wpis porządkuje historię modelu i wersje; o następcy, Clio, piszę w przewodniku Renault Clio RSi: historia, wersje i ceny.

Jak powstało Renault 5?

Renault 5 powstało jako „projekt 122”, następca filozofii Renault 4 w nowocześniejszej formie, i zadebiutowało w styczniu 1972 roku. Sylwetkę narysował stylista Michel Boué — według Wikipedii w wolnym czasie, jako własną propozycję. Pierwsze zdjęcia opublikowano 10 grudnia 1971 roku, a oficjalna premiera odbyła się 28 stycznia 1972 roku. Renault w materiale na 50-lecie modelu przypomina, że na start w salonach wystawiono 1920 egzemplarzy, a reklama Publicisu przedstawiała auto jako „Supercar”. Około jednej trzeciej pierwszych nabywców stanowiły kobiety.

Technikę zapożyczono z Renault 4: silnik ustawiony wzdłużnie, napęd na przednie koła i zawieszenie na drążkach skrętnych. Nowością były zderzaki z tworzywa (poliestru wzmacnianego włóknem szklanym) — R5 był jednym z pierwszych samochodów z takim rozwiązaniem, a zderzaki znosiły parkingowe stłuczki bez trwałych odkształceń.

Jak zmieniało się pierwsze Renault 5 (1972–1985)?

Pierwsza generacja przez 13 lat dostawała mocniejsze silniki, więcej wyposażenia i nowe nadwozia, ale zachowała sylwetkę z 1972 roku. Silniki miały pojemność od 782 do 1397 cm³. W 1979 roku dołączyła wersja pięciodrzwiowa, a w Hiszpanii w latach 1974–1982 produkowano czterodrzwiowego sedana Siete. W USA i Kanadzie auto sprzedawano w latach 1976–1983 jako Le Car.

Sprzedaż była wyjątkowa nawet jak na Renault. Według producenta w 1972 roku R5 zajęło drugie miejsce w Europie (za Fiatem 127), w 1976 roku było najlepiej sprzedającym się Renault za granicą, a w 1980 roku wersja pięciodrzwiowa była drugim najchętniej kupowanym samochodem na świecie. Renault podaje ponad 5,5 mln wyprodukowanych egzemplarzy pierwszej generacji; tabela w Wikipedii przypisuje samym francuskim fabrykom 5 276 630 sztuk.

Czym jest Renault 5 Alpine (Gordini)?

Renault 5 Alpine to usportowiona wersja pierwszej generacji z silnikiem 1397 cm³ o mocy 93 KM, wprowadzona w lutym 1976 roku. W Wielkiej Brytanii nazwa Alpine należała do Chrysler Europe, więc od kwietnia 1979 roku ten sam samochód sprzedawano tam jako Renault 5 Gordini. W 1982 roku pojawiło się Alpine Turbo z turbosprężarką Garrett T3 i mocą ok. 110 KM, oferowane do 1984 roku.

W archiwum MB Classics jest Renault 5 Alpine z 1979 roku — wczesny egzemplarz z wolnossącym silnikiem 1.4, z którego pochodzą zdjęcia w tym wpisie.

Czym różni się Renault 5 Turbo od Turbo 2?

R5 Turbo to w praktyce inny samochód niż seryjne R5: silnik 1.4 turbo przeniesiono za przednie fotele i napędzono tylne koła. Auto pokazano na salonie w Brukseli w styczniu 1980 roku. Tylną część nadwozia z szerokimi nadkolami zaprojektował Marc Deschamps w studiu Bertone, a silnik 1397 cm³ z wtryskiem Bosch K-Jetronic i turbosprężarką Garrett T3 rozwijał 160 KM przy masie 970 kg.

Pierwsza seria, zbudowana na potrzeby homologacji w rajdowej grupie 4, miała aluminiowe panele oraz deskę i fotele projektu Bertone. Turbo 2 dostało stalowe panele i wnętrze z R5 Alpine Turbo — było tańsze w produkcji, ale według opisu RM Sotheby's osiągało 200 km/h i przyspieszało do 100 km/h w 6,9 s, czyli praktycznie tak jak pierwsza wersja. Wikipedia podaje łącznie 4987 egzemplarzy: 1820 Turbo i 3167 Turbo 2.

W sporcie R5 Turbo wygrało Rajd Monte Carlo 1981 z Jeanem Ragnottim — w swoim pierwszym starcie w mistrzostwach świata. W 1985 roku Ragnotti wygrał Tour de Corse wersją Maxi Turbo.

Ceny Turbo 2 są dziś na zupełnie innym poziomie niż zwykłych R5. Przykład: 1983 Renault 5 Turbo 2 z przebiegiem 7835 km sprzedano na aukcji RM Sotheby's w Paryżu w lutym 2022 roku za 126 500 EUR. To wynik dla egzemplarza o wyjątkowo niskim przebiegu, a nie typowa cena.

Czym jest Supercinq i czym różni się od pierwszej R5?

Supercinq (Super 5) to druga generacja, zaprezentowana w październiku 1984 roku, która tylko wyglądem nawiązuje do poprzedniczki. Nadwozie zaprojektował Marcello Gandini, a pod spodem znalazła się zupełnie nowa płyta podłogowa z poprzecznie ustawionym silnikiem i układem napędowym z Renault 9 i 11. Auto było przestronniejsze i nowocześniejsze, a przy tym na tyle podobne, że w ogłoszeniach obie generacje bywają opisywane po prostu jako „R5”.

Najprostsze rozróżnienie przy oględzinach: w pierwszej generacji silnik leży wzdłużnie, w Supercinq — poprzecznie. Supercinq produkowano do 1996 roku; po debiucie Clio produkcję przeniesiono do zakładów Revoz w Słowenii, gdzie powstawały wersje z silnikami 1.1 i 1.4 oraz dieslem 1.6. Wikipedia podaje 3 436 650 egzemplarzy drugiej generacji.

Renault 5 GT Turbo

GT Turbo to sportowa wersja Supercinq z silnikiem 1.4 z przodu i napędem na przednie koła, produkowana od lutego 1985 do końca 1991 roku. Według przewodnika magazynu Octane silnik z gaźnikiem, turbosprężarką Garrett T2 i intercoolerem dawał początkowo 115 KM, a wczesne auta ważyły 820 kg. Faza 2 z 1987 roku dostała turbosprężarkę chłodzoną cieczą, zmienioną mapę zapłonu (120 KM), nowy grill i felgi. Ostatnią serią była niebieska edycja Raider; w 1992 roku GT Turbo zastąpiło Clio.

Octane wskazuje typowe miejsca do sprawdzenia: korozję wokół przedniej szyby, klapy bagażnika i pod plastikowymi nakładkami nadkoli, objawy uszkodzonej uszczelki pod głowicą i niebieski dym świadczący o zużytej turbosprężarce. Według tego samego tekstu (kwiecień 2024) najlepsze, oryginalne egzemplarze z niskim przebiegiem osiągały ponad 20 000 GBP, zadbane auta z historią — od 10 000 GBP, a poniżej 7000 GBP trafiały się egzemplarze przerabiane lub do naprawy. Dużo GT Turbo było modyfikowanych, więc oryginalność jest tu jednym z głównych czynników ceny.

Co łączy klasyczne R5 z elektrycznym R5 E-Tech?

Łączy je nazwa i stylistyka, nie technika. Renault pokazało elektryczny prototyp Renault 5 w styczniu 2021 roku, a seryjne R5 E-Tech trafiło na rynek w 2024 roku i zdobyło tytuł Europejskiego Samochodu Roku 2025. Stylistyka nawiązuje do pierwszej generacji, ale technicznie to zupełnie nowy, elektryczny samochód.

Gdzie szukać R5 i co czytać dalej?

Przy zakupie klasycznego R5 najpierw ustal generację i wersję — ceny i dostępność części bardzo różnią się między zwykłymi wersjami, Alpine, GT Turbo i Turbo 2. Szersze tło — części, koszty utrzymania i rynek francuskich aut z lat 70.–90. — opisuję we wpisie o frenchtimerach, a listę modeli wartych uwagi w zestawieniu 7 francuskich youngtimerów. Konkurenta GT Turbo z tamtych lat opisuję w przewodniku Peugeot 205: wersje, silniki i słabe punkty.

Pozostałe przewodniki znajdziesz w kategorii Modele i przewodniki, a auta, które mam obecnie w sprzedaży, w ofercie.